Deprem ülkesinde yaşadığımız bir gerçek. Bunun için evleri ve diğer yapıları depreme dayanıklı malzemelerden yapmak gerekir. Bu noktada çelik konstrüksiyon evler inşa etmek doğru bir tercih olabilir. Yapılan araştırmalar da çelik binaların daha sağlam ve güvenilir olduğunu göstermektedir. Peki çelik konstrüksiyon nedir? Çelik konstrüksiyon depreme dayanıklı mıdır? Gelin bu yazıda deprem ve çelik konstrüksiyon ilişkisini birlikte inceleyelim.
Çelik Konstrüksiyon Nedir?
Çelik konstrüksiyon bir yapı tekniğidir. Çelik konstrüksiyonda binanın iskeletine çelik saclar döşenir. Çelik paslanmaya dayanıklı olduğu için uzun süre kullanma olanağı sunar. Ayrıca bu yapıda kolonlar ve diğer taşıyıcı sistem çelik olduğu için yüklenen ağırlıklar kolaylıkla taşınabilir.
Çelik konstrüksiyon yapılar oldukça dayanıklı ve güvenilir olmasının yanında ergonomiktir. Betonarme binalara göre daha az malzeme kullanıldığı için ekonomiktir. Ayrıca bu yapılarda çelik profiller vidalı ya da geçmeli sisteme sahip olduğundan kısa süre içinde bina inşa edilir. Çelik konstrüksiyon tekniğinde yapıyı genişletmek de kolaydır. Çünkü çeliğin esnek yapısı buna imkan tanımaktadır. Genişletirken herhangi bir bozulma ya da kayma görülmeyebilir.
Binalarda çelik konstrüksiyon tekniğini kullanmak çevre sağlığı için de önemlidir. Beton yapılar yıkıldıktan sonra kalanlar çöpe atılmaktadır. Bu da çevre sağlığını olumsuz yönde etkilemektedir. Ayrıca beton çöpleri insan sağlığını da tehlikeye atarak çeşitli hastalıklara neden olur. Geri dönüştürülmesi de oldukça zor olan betonun yerinde çelik konstrüksiyon yapıları tercih etmek doğru bir adımdır.
Çelik konstrüksiyon yapıların az da olsa olumsuz özellikleri vardır. Herhangi bir yangın durumunda çelik eriyebilir ya da dış cephedeki kaplamalar yanabilir. Bunun için yangına dayanıklı kaplamalar kullanılabilir.
Depreme Dayanıklı Binalar için Çelik Konstrüksiyon
Çelik konstrüksiyon binalar beton binalardan daha dayanıklıdır. Ayrıca çelik yapılar betonarme yapılar gibi sürekli bakım istemez ve en az 75-80 yıl kullanılabilir. Depremden etkilenen yerlere yerleştirilen prefabrik evlerden daha dayanıklı olduğu kanıtlanan çelik kontsrüksiyon, sürdürülebilirlik açısından da önemlidir. Prefabrik evler kısa sürede aşınmaya ya da paslanmaya başlasa da çelik binalarda bu durum uzun süre yaşanmaz. Ayrıca çelik konstrüksiyon yapılar darbelere karşı da dirençli olduğu için deprem esnasında ayakta kalabilir.
İlginizi Çekebilir: Çelik Kolon Nedir? Çelik Kolon Ölçüleri
Çelik konstrüksiyon binalar esnek olduğu için zemine fazla yük yüklenmez. Bu sayede depremin şiddetini azaltır, yıkılma ya da çökme gibi durumlara neden olmaz. Bunların yanı sıra çelik yapılı binaların taşınması oldukça pratiktir. Hafif çelik malzemeden üretildiği için depremin olduğu alandan başka bir alana rahat bir şekilde taşınabilir. Bu yapı tekniğiyle yapılmış binaların dış ve iç cepheleri kaplama malzemeleriyle yapılır. Bu malzemeler çetin hava şartlarına karşı koruma sağlar. Kışın sıcak tutan bu yapılar yazın serin olur.
Depreme dayanıklı olduğu tespit edilen çelik konstrüksiyonlu binalar yapıldıktan hemen sonra kullanıma elverişli hale gelir. Beton binalar gibi iç cephesinde uzun uğraşlar gerektirmez. Bu da maliyeti düşürür, zaman kaybını engeller.
Depreme Dayanıklı Çelik Bina Tasarımı
Deprem kuşağındaki yerler için yapılması gereken çelik konstrüksiyon yapıların tasarımı beton binalardan oldukça farklıdır. Özel bir mühendislik gerektiren çelik binaların tasarımını uzman tasarımcılar ve mühendisler yapar. Çelik bina kullanım oranı yüzde bir olan Türkiye’de, Yeni Türk Deprem Yönetmeliği’ne göre bu binaların tasarım kuralları ve yöntemleri şu şekildedir:
- Yük ve dayanım katsayıları ve güvenlik katsayıları ile tasarım yöntemleri
- Kapasite tasarım uygulamaları
- Binanın çerçevelerinin birleşim ve ek detayları
- Depremin kuvvetini taşıyacak sistemlerin kapasitesi ve korunacak bölgeler
- Kat döşemelerinde yatay kuvvetlerin düşey taşıyıcılara aktarılması
- Çelik ve betonarme kompozit kolonlar
- Burkulması önlenmiş çapraz çelik çerçeveler
Çelik binalar özel olarak tasarlanır. Kolonların sağlam olmasına, binanın yapısına yerleştirilecek çeliğin çapraz bir şekilde döşenmesine ve katlar arasındaki dengeye kadar daha pek çok konuda özel hesaplamalar yapılmaktadır. Çeliğin dayanıklılığı ve esnekliği de göz önünde tutularak yapılan bu binalar zemin üzerinde sağlam bir şekilde durmaktadır.
Sonuç
Deprem ve çelik konstrüksiyon ilişkisini ele aldığımız bu yazıda, çelik yapıların deprem kuşağında bulunan alanlar için inşa edilmesi oldukça önemlidir. Binanın yapımındaki en önemli amaç depremin şiddetini ve yıkıcı etkisini olabildiğince az hissetirmektir. Beton binalara göre daha düşük maliyetli olan bu yapıların can ve mal kaybını en aza indirdiği ve çevre sağlığını koruduğu söylenebilir.
Her türlü çelik konstrüksiyon talebinizi yüksek kaliteli malzeme seçimi, profesyonel işçilik ve doğru mühendislik ile AS-GER olarak karşılamaktayız. Ücretsiz keşif, fiyat ve daha fazla ayrıntı için bizimle iletişime geçebilirsiniz.